Καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου: Τη Δευτέρα αποπλέει το «Abeille Marengo» – Το παρασκήνιο με Τουρκία και Γαλλία

ια τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου προγραμματίζεται, σύμφωνα με νεότερες πληροφορίες, ο απόπλους του γαλλικού ερευνητικού σκάφους «Abeille Marengo» από το λιμάνι του Ηρακλείου, με προορισμό τη θαλάσσια περιοχή όπου πρόκειται να πραγματοποιηθούν οι έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου.

Η εξέλιξη έρχεται μετά τη διπλωματική αντιπαράθεση που προκάλεσε η έκδοση ελληνικής και κυπριακής NAVTEX και η αντίδραση της Τουρκίας, η οποία αμφισβητεί την αρμοδιότητα των δύο χωρών σε τμήμα της περιοχής των εργασιών.

Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον τόσο στην έναρξη των ερευνών όσο και στις παρασκηνιακές διαβουλεύσεις μεταξύ Αθήνας, Άγκυρας και γαλλικής πλευράς.

Όπως είχε γράψει το DEBATER, η Τουρκία εξέδωσε αντι-NAVTEX για το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου, ζητώντας άδεια για τις έρευνες του «Abeille Marengo», προκαλώντας την αντίδραση της ελληνικής διπλωματίας.

«Abeille Marengo»: Για τη Δευτέρα μετατίθεται ο απόπλους από το Ηράκλειο

Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο, το οποίο έχει ναυλώσει η εταιρεία Nexans, προετοιμάζεται για την επανέναρξη των εργασιών στο πλαίσιο του έργου Great Sea Interconnector (GSI).

Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύει το Πρώτο Θέμα, ο απόπλους του αναμένεται πιθανότατα τις πρώτες ώρες της Δευτέρας, ενώ ο σχεδιασμός αφορά ερευνητικές δραστηριότητες στη θαλάσσια περιοχή από την Κάρπαθο έως την Κύπρο.

Το πρόγραμμα των εργασιών έχει ορίζοντα αρκετών μηνών, αν και οι καιρικές συνθήκες και ιδιαίτερα οι ισχυροί άνεμοι ενδέχεται να επηρεάσουν την έναρξη ή την εξέλιξή τους.

Η μετατόπιση του απόπλου συνδέεται, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, και με τις διπλωματικές συζητήσεις που ακολούθησαν την ένταση μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Δεν έχει ανακοινωθεί, πάντως, επισήμως ότι η αναχώρηση του πλοίου αναβλήθηκε κατόπιν τουρκικής παρέμβασης.

Το διπλωματικό παρασκήνιο: Τι ζητά η Τουρκία και τι απορρίπτει η Αθήνα

Στο επίκεντρο της διαφωνίας βρίσκεται η απαίτηση της Άγκυρας να υπάρξει προηγούμενη επικοινωνία για τις έρευνες σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δική της υφαλοκρηπίδα.

Σύμφωνα με το Πρώτο Θέμα, στο πλαίσιο των παρασκηνιακών επαφών η τουρκική πλευρά επιδιώκει έγγραφη γνωστοποίηση για την έναρξη των εργασιών, επικαλούμενη την ανάγκη συντονισμού.

Η Αθήνα, από την πλευρά της, διαχωρίζει την απλή ενημέρωση από την υποβολή αιτήματος αδειοδότησης.

Η ελληνική θέση είναι ότι ενδεχόμενη γνωστοποίηση δεν μπορεί να έχει τη μορφή αιτήματος άδειας προς την Τουρκία, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να εκληφθεί ως αναγνώριση αρμοδιότητας της Άγκυρας στις συγκεκριμένες θαλάσσιες περιοχές.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η ελληνική πλευρά έχει καταστήσει σαφές το συγκεκριμένο όριο και προς τη γαλλική εταιρεία που συμμετέχει στο έργο.

Ο ρόλος των Γάλλων στις διαβουλεύσεις

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμμετοχή της γαλλικής πλευράς στις επαφές που βρίσκονται σε εξέλιξη.

Η Nexans έχει αναλάβει κρίσιμες εργασίες για την ηλεκτρική διασύνδεση και έχει ναυλώσει το «Abeille Marengo», γεγονός που την καθιστά άμεσα εμπλεκόμενη στον επιχειρησιακό σχεδιασμό.

Σύμφωνα με τις δημοσιογραφικές πληροφορίες, η γαλλική πλευρά βρίσκεται σε θέση διαμεσολάβησης των πρακτικών συνεννοήσεων που απαιτούνται πριν από την έναρξη των ερευνών.

Στο ίδιο πλαίσιο, ενδιαφέρον παρουσιάζει η συνάντηση που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη μεταξύ του Τούρκου υφυπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Κεμάλ Μποζάι και της πρέσβειρας της Γαλλίας στην Τουρκία Ιζαμπέλ Ντιμόν.

Το ζήτημα του καλωδίου εκτιμάται ότι ενδέχεται να τέθηκε στη συγκεκριμένη συνάντηση, χωρίς να υπάρχει δημόσια επιβεβαίωση για το ακριβές περιεχόμενο των συνομιλιών.

Η ελληνική NAVTEX και η τουρκική αντίδραση

Η νέα αντιπαράθεση ξεκίνησε την Παρασκευή (6/11), όταν η ελληνική Υδρογραφική Υπηρεσία εξέδωσε τη NAVTEX 1411/26, για τις εργασίες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου.

Ακολούθησε αντίστοιχη κυπριακή NAVTEX, ενώ η Τουρκία απάντησε με την αντι-NAVTEX 1105/26, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Άγκυρα επικαλείται τις μονομερώς κατατεθειμένες στον ΟΗΕ διεκδικήσεις της για την υφαλοκρηπίδα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Από την ελληνική πλευρά επισημαίνεται ότι οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν βάσει του επιχειρησιακού σχεδιασμού της εταιρείας και σύμφωνα με τις αρμοδιότητες της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η ελληνική NAVTEX έχει ισχύ από τις 6 Νοεμβρίου 2026 έως τις 6 Μαρτίου 2027.

Η διαδικασία αδειοδότησης είχε προηγηθεί της έκδοσης της ναυτικής αγγελίας, όπως είχε αναδείξει το DEBATER στο ρεπορτάζ για την προετοιμασία της NAVTEX και την επιστροφή του «Abeille Marengo» στα ανοιχτά της Κάσου.

Τουρκικό UAV παρακολουθούσε την περιοχή νότια της Καρπάθου

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος με διακριτικό VATOZ17 πραγματοποίησε πτήσεις επιτήρησης νότια της Καρπάθου.

Το UAV φέρεται να παρακολουθούσε τη θαλάσσια περιοχή στην οποία προγραμματίζονται οι εργασίες για το υποθαλάσσιο καλώδιο.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, πρόκειται πιθανότατα για μη επανδρωμένο αεροσκάφος τύπου AKINCI ή ANKA, το οποίο απογειώθηκε από τη βάση του Ντάλαμαν.

Η παρουσία του εντάσσεται στο πλαίσιο της αυξημένης τουρκικής επιτήρησης στην περιοχή, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει επιβεβαιωθεί φυσική παρεμπόδιση των εργασιών του γαλλικού σκάφους.

Το επόμενο κρίσιμο βήμα για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου

Το «Abeille Marengo» αναμένεται να αποτελέσει το επόμενο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, καθώς η πραγματική έναρξη των ερευνών θα δείξει πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση στο πεδίο.

Η Αθήνα διαμηνύει ότι το έργο θα προχωρήσει με βάση τον σχεδιασμό της εταιρείας και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, απορρίπτοντας την ανάγκη τουρκικής άδειας.

Η Άγκυρα, αντίθετα, εξακολουθεί να προβάλλει τις δικές της διεκδικήσεις για τις θαλάσσιες ζώνες και να ζητά προηγούμενο συντονισμό.

Το κρίσιμο ζήτημα των επόμενων ημερών είναι εάν οι διπλωματικές επαφές θα επιτρέψουν την ομαλή έναρξη των εργασιών, χωρίς νέα κλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο.