Ρωσία και AfD προετοιμάζουν συνομιλίες για επιστροφή του ρωσικού αερίου στη Γερμανία – Στο τραπέζι ο Nord Stream

Μια ιδιαίτερα σημαντική πολιτική και ενεργειακή κίνηση βρίσκεται σε εξέλιξη στο παρασκήνιο, καθώς εκπρόσωπος του Βλαντίμιρ Πούτιν και η ηγεσία της γερμανικής Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD) προετοιμάζουν πιθανές συνομιλίες με αντικείμενο την επανέναρξη των προμηθειών ρωσικού φυσικού αερίου προς τη Γερμανία.

Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του Reuters, οι συζητήσεις θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στις αρχές του 2027, εφόσον προηγουμένως υπάρξει ένα πλαίσιο ειρήνης μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.

Πρόκειται προς το παρόν για σχεδιασμό πιθανής συνάντησης και όχι για συμφωνία επανέναρξης των ρωσικών προμηθειών.

Στο τραπέζι συνάντηση Ντμίτριεφ με Βάιντελ και Κρουπάλα

Σύμφωνα με τις πηγές που επικαλείται το Reuters, στις συνομιλίες σχεδιάζεται να συμμετάσχει ο Κίριλ Ντμίτριεφ, επικεφαλής του Ρωσικού Ταμείου Άμεσων Επενδύσεων και οικονομικός απεσταλμένος του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Από τη γερμανική πλευρά, οι σχεδιαζόμενες επαφές αφορούν την ηγεσία της AfD και ειδικότερα τους συμπροέδρους του κόμματος Άλις Βάιντελ και Τίνο Κρουπάλα.

Ως πιθανότερος χρόνος εξετάζεται ο Μάρτιος του 2027, ενώ μεταξύ των πιθανών τόπων διεξαγωγής βρίσκονται, σύμφωνα με το Reuters, το Ισραήλ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ινδία.

Οι συγκεκριμένες συνομιλίες, ωστόσο, φέρονται να εξαρτώνται από τις εξελίξεις στον πόλεμο της Ουκρανίας και ειδικότερα από την ύπαρξη κάποιου προκαταρκτικού πλαισίου ειρήνης μεταξύ Κιέβου και Μόσχας.

Nord Stream και φθηνό ρωσικό αέριο

Στην καρδιά των συζητήσεων βρίσκεται ένα ζήτημα που σημάδεψε για δεκαετίες τις σχέσεις Βερολίνου και Μόσχας: το ρωσικό φυσικό αέριο.

Πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, περισσότερο από το μισό φυσικό αέριο που κατανάλωνε η Γερμανία προερχόταν από τη Ρωσία.

Η AfD υποστηρίζει την επαναφορά των ενεργειακών σχέσεων με τη Μόσχα και την άρση των περιορισμών στο ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Η Άλις Βάιντελ έχει υποστηρίξει ότι η πρόσβαση σε φθηνή ρωσική ενέργεια αποτέλεσε σημαντικό παράγοντα της επιτυχίας του γερμανικού βιομηχανικού μοντέλου.

Στο ίδιο πλαίσιο επανέρχεται και το ζήτημα των αγωγών Nord Stream, η λειτουργία των οποίων έχει διακοπεί μετά τις εκρήξεις του 2022 και την πλήρη ανατροπή των ενεργειακών σχέσεων Ρωσίας και Γερμανίας.

Στο σχέδιο αναφέρονται και Γουίτκοφ – Κούσνερ

Οι διοργανωτές των πιθανών συνομιλιών φέρονται, σύμφωνα με το Reuters, να έχουν εξετάσει ακόμη και τη συμμετοχή των Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ σε συζητήσεις που θα αφορούσαν την πιθανή επαναλειτουργία των Nord Stream.

Υπάρχει όμως μία σημαντική διευκρίνιση: Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν στο Reuters ότι ούτε ο Γουίτκοφ ούτε ο Κούσνερ είχαν ενημερωθεί ή προσκληθεί στη σχεδιαζόμενη συνάντηση.

Επομένως, η ενδεχόμενη αμερικανική συμμετοχή δεν πρέπει σε αυτή τη φάση να θεωρείται δεδομένη.

Η AfD έχει ήδη ανοίξει δίαυλο με τη Μόσχα

Οι σχεδιαζόμενες συνομιλίες δεν εμφανίζονται σε πολιτικό κενό.

Στελέχη της AfD έχουν πραγματοποιήσει το τελευταίο διάστημα επαφές στη Ρωσία, ενώ ο εκπρόσωπος του κόμματος για θέματα εξωτερικής πολιτικής Μάρκους Φρονμάιερ είχε συναντηθεί στην Αγία Πετρούπολη με τον Κίριλ Ντμίτριεφ και τον επικεφαλής της Gazprom Αλεξέι Μίλερ.

Ο Φρονμάιερ έχει ταχθεί υπέρ της επαναλειτουργίας του Nord Stream και της αποκατάστασης των οικονομικών σχέσεων μεταξύ Γερμανίας και Ρωσίας.

Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η AfD ενισχύει σημαντικά την πολιτική της παρουσία στη Γερμανία, ενώ το DEBATER έχει καταγράψει τόσο την πρόσφατη εκλογική της επίδοση στη Σαξονία-Άνχαλτ όσο και τη συζήτηση γύρω από το πολιτικό της πρόγραμμα.

DW: Στο «σημείο παγετού» οι σχέσεις Μόσχας – Βερολίνου

Το ενδιαφέρον είναι ότι οι επαφές αυτές πραγματοποιούνται την ώρα που οι επίσημες σχέσεις μεταξύ Γερμανίας και Ρωσίας βρίσκονται σε εξαιρετικά χαμηλό επίπεδο.

Σε σημερινή ανάλυσή της, η Deutsche Welle περιγράφει τις γερμανορωσικές σχέσεις ως ευρισκόμενες σε «σημείο παγετού».

Για δεκαετίες, το μοντέλο ήταν εντελώς διαφορετικό: η Ρωσία παρείχε σχετικά φθηνή ενέργεια και η γερμανική βιομηχανία αξιοποιούσε το χαμηλότερο ενεργειακό κόστος για να ενισχύει την εξαγωγική της ανταγωνιστικότητα.

Η σχέση αυτή παρέμεινε ισχυρή ακόμη και μετά την προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014, ενώ η συμφωνία για τον Nord Stream 2 υπογράφηκε μετά την προσάρτηση.

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022 ανέτρεψε πλήρως αυτό το μοντέλο.

Από την ενεργειακή εξάρτηση στην πλήρη ρήξη

Η Γερμανία περιόρισε δραστικά την ενεργειακή εξάρτησή της από τη Ρωσία, ενώ οι ευρωπαϊκές κυρώσεις συρρίκνωσαν τις εμπορικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών.

Παράλληλα, σύμφωνα με τη DW, έχουν περιοριστεί δραστικά και οι επίσημες συνεργασίες σε τομείς όπως ο πολιτισμός, η επιστήμη και η εκπαίδευση.

Οι σχέσεις επιδεινώθηκαν ακόμη περισσότερο το 2026, καθώς το Βερολίνο έχει κατηγορήσει τη Μόσχα για υβριδικές ενέργειες και επιθέσεις, κατηγορίες που η Ρωσία απορρίπτει.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η AfD ακολουθεί διαφορετική γραμμή από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση, ζητώντας εξομάλυνση των σχέσεων με τη Ρωσία και επανέναρξη των ενεργειακών συναλλαγών.

Έντονες αντιδράσεις στη Γερμανία

Η προοπτική επιστροφής στο ρωσικό φυσικό αέριο προκαλεί έντονες αντιδράσεις από πολιτικούς άλλων γερμανικών κομμάτων.

Ο βουλευτής των Πρασίνων Μίχαελ Κέλνερ, ο οποίος είχε ασχοληθεί με την ενεργειακή πολιτική κατά την περίοδο της διακοπής των ρωσικών προμηθειών, υποστήριξε στο Reuters ότι η Γερμανία δεν πρέπει να επιστρέψει σε σχέση ενεργειακής εξάρτησης από τη Ρωσία.

Ο βουλευτής των Χριστιανοδημοκρατών Ρόντεριχ Κίζεβετερ εξέφρασε επίσης την αντίθεσή του στην επαναλειτουργία του Nord Stream, συνδέοντας το ζήτημα με την ευρωπαϊκή ασφάλεια.

Οι συγκεκριμένες τοποθετήσεις αποτελούν τις πολιτικές εκτιμήσεις των δύο Γερμανών βουλευτών και όχι διαπιστωμένα συμπεράσματα για τα κίνητρα της AfD ή της Ρωσίας.

Δύο εντελώς διαφορετικές προσεγγίσεις για τη Ρωσία

Η συζήτηση αποτυπώνει τελικά ένα βαθύτερο πολιτικό ρήγμα στο εσωτερικό της Γερμανίας.

Η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς επιμένει στην υποστήριξη της Ουκρανίας και στη σημερινή στρατηγική έναντι της Μόσχας.

Η AfD, αντίθετα, ζητά αλλαγή πορείας, περιορισμό ή τερματισμό της υποστήριξης προς την Ουκρανία και αποκατάσταση των οικονομικών και ενεργειακών σχέσεων με τη Ρωσία.

Το εάν οι σχεδιαζόμενες επαφές του 2027 θα πραγματοποιηθούν τελικά —και πολύ περισσότερο εάν θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε οποιαδήποτε πραγματική επιστροφή ρωσικού φυσικού αερίου στη Γερμανία— παραμένει ανοιχτό.

Προς το παρόν, πρόκειται για μια πολιτική και διπλωματική διεργασία που βρίσκεται σε προπαρασκευαστικό στάδιο και όχι για συμφωνία μεταξύ Μόσχας και Βερολίνου.