CNN: Γιατί ο Τραμπ παρέτεινε την κατάπαυση του πυρός με το Ιράν – Οι οικονομικές πιέσεις και η σιωπή της Τεχεράνης

Ο Ντόναλντ Τραμπ, με ανακοίνωσή του το βράδυ της Τρίτης 21 Απριλίου, προχώρησε στην παράταση της κατάπαυσης του πυρός με το Ιράν, μετά από συνάντηση με την ομάδα εθνικής ασφάλειάς του.

Υπενθυμίζεται ότι το προεδρικό αεροσκάφος, Air Force Two παρέμενε στον διάδρομο της Joint Base Andrews, έτοιμο για την αναχώρηση του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς προς το Πακιστάν για νέο γύρο συνομιλιών. Ωστόσο, όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το CNN, η σιωπή από την πλευρά της Τεχεράνης δημιουργούσε έντονη αβεβαιότητα.

Οι ΗΠΑ είχαν αποστείλει στο Ιράν τις προηγούμενες μια λίστα βασικών σημείων συμφωνίας, ζητώντας απάντηση πριν από τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων χωρίς, ωστόσο, να υπάρχει καμία ανταπόκριση, γεγονός που γεννούσε αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα των επικείμενων συνομιλιών στο Πακιστάν, σύμφωνα με αξιωματούχους που γνωρίζουν το θέμα.

Οι ΗΠΑ είχαν ζητήσει από τον πακιστανό μεσολαβητή, στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ, να εξασφαλίσει έστω μια ένδειξη πρόθεσης πριν από την αναχώρηση του Βανς, χωρίς αποτέλεσμα.

Αμερικανοί αξιωματούχοι αποδίδουν τη σιωπή αυτή σε εσωτερικές διαφωνίες στην ιρανική ηγεσία, οι οποίες φαίνεται να δυσχεραίνουν τη διαμόρφωση κάποια ενιαίας γραμμής, και ειδικά σε ζητήματα όπως ο εμπλουτισμός ουρανίου και τα αποθέματα της χώρας.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι η στάση του νέου Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ενδέχεται να συμβάλλει στην ασάφεια, είτε λόγω έλλειψης σαφών οδηγιών είτε λόγω περιορισμένης επικοινωνίας με τους αξιωματούχους του.

Ωστόσο, το ενδεχόμενο συνάντησης μεταξύ των δύο πλευρών παραμένει ανοιχτό, με το χρονοδιάγραμμα να παραμένει αβέβαιο.

Ο Τραμπ επιδιώκει διπλωματική λύση

Ο Αμερικανός πρόεδρος επέλεξε να παρατείνει την εκεχειρία με το Ιράν, χωρίς να ορίσει νέα σαφή προθεσμία, εξακολουθώντας να επιδιώκει διπλωματική λύση και αποφεύγοντας την αναζωπύρωση μιας σύγκρουσης που θεωρεί ήδη κερδισμένη, αλλά πολιτικά επιζήμια.

Από την πλευρά του το Ιράν επιμένει ότι προϋπόθεση για την επιστροφή στις συνομιλίες είναι η άρση του αμερικανικού αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ — κάτι που ο Τραμπ απορρίπτει.

Η παράταση της εκεχειρίας είναι πιθανόν να δώσει χρόνο στο Ιράν να διαμορφώσει κοινή θέση, αν και αξιωματούχοι παραμένουν επιφυλακτικοί ως προς το αποτέλεσμα. Την ίδια ώρα, και οι δύο πλευρές υφίστανται οικονομικές πιέσεις λόγω της κατάστασης στα Στενά του Ορμούζ, γεγονός που ενισχύει τα κίνητρα για συμφωνία.

Πακιστανοί μεσολαβητές προσπάθησαν να κρατήσουν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας, ενθαρρύνοντας τόσο την Τεχεράνη να συμμετάσχει όσο και τον Τραμπ να παρατείνει την εκεχειρία.

Η αντίδραση της ιρανικής πλευράς παρέμεινε σκληρή. Ο σύμβουλος του προέδρου του ιρανικού κοινοβουλίου, Μαχντί Μοχαμάντι, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «η παράταση της εκεχειρίας δεν σημαίνει τίποτα», προσθέτοντας ότι η συνέχιση της πίεσης ισοδυναμεί με πολεμική ενέργεια.

Η ημέρα έκλεισε μέσα σε κλίμα αβεβαιότητας, καθώς νωρίτερα ο Τραμπ είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων βομβαρδισμών.

Άλυτα τα βασικά ζητήματα

Οι διαπραγματευτές ήλπιζαν σε μια αρχική συμφωνία μέσα στην εβδομάδα, που θα οδηγούσε σε πιο λεπτομερείς συνομιλίες αργότερα. Ωστόσο, επικριτές εκφράζουν φόβους ότι το Ιράν ενδέχεται να καθυστερεί σκόπιμα για να κερδίσει χρόνο.

Βασικά ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα, τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου και η άρση κυρώσεων, παραμένουν άλυτα.

Για τον Τραμπ, καθοριστικό είναι να αποφευχθεί μια συμφωνία που θα θυμίζει τη συμφωνία της εποχής Ομπάμα, την οποία έχει επανειλημμένα επικρίνει ως ανεπαρκή.

Παρά τις δυσκολίες, εμφανίζεται αισιόδοξος, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη εξουδετερώσει σημαντικές ιρανικές δυνάμεις και υποδομές και ότι η Τεχεράνη δεν έχει πολλές επιλογές.

Λίγες ώρες αργότερα, ωστόσο, απέφυγε να επεκταθεί στο θέμα, διατηρώντας σιγή απέναντι στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων.