New York Times: O Σαουδάραβας πρίγκιπας πιέζει τον Τραμπ να συνεχίσει τον πόλεμο στο Ιράν

Νέα οπτική για τον πόλεμο στο Ιράν δίνουν οι New York Times εμπλέκοντας μάλιστα και τον πρίγκιπα της Σαουδικής Αραβίας.

Συγκεκριμένα, όπως αναφέρει το άρθρο ο de facto ηγέτης της Σαουδικής Αραβίας, πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, πιέζει τον Πρόεδρο Τραμπ να συνεχίσει τον πόλεμο εναντίον του Ιράν, υποστηρίζοντας ότι η στρατιωτική εκστρατεία ΗΠΑ-Ισραήλ παρουσιάζει μια «ιστορική ευκαιρία» για την αναμόρφωση της Μέσης Ανατολής, σύμφωνα με άτομα που ενημερώθηκαν από Αμερικανούς αξιωματούχους για τις συνομιλίες.

Σε μια σειρά συνομιλιών την τελευταία εβδομάδα, ο πρίγκιπας Μοχάμεντ μετέφερε στον κ. Τραμπ ότι πρέπει να πιέσει για την καταστροφή της σκληροπυρηνικής κυβέρνησης του Ιράν, ανέφεραν άτομα που γνωρίζουν τις συνομιλίες.

Ο πρίγκιπας Μοχάμεντ, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις, έχει υποστηρίξει ότι το Ιράν αποτελεί μακροπρόθεσμη απειλή για τον Κόλπο, η οποία μπορεί να εξαλειφθεί μόνο με την απαλλαγή από την κυβέρνηση.

Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου του Ισραήλ θεωρεί επίσης το Ιράν ως μακροπρόθεσμη απειλή, αλλά οι αναλυτές λένε ότι οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι πιθανότατα θα έβλεπαν ένα αποτυχημένο ιρανικό κράτος που είναι πολύ μπλεγμένο σε εσωτερικές αναταραχές για να απειλήσει το Ισραήλ ως νίκη, ενώ η Σαουδική Αραβία θεωρεί ένα αποτυχημένο κράτος στο Ιράν ως σοβαρή και άμεση απειλή για την ασφάλεια.

Ωστόσο, ανώτεροι αξιωματούχοι τόσο της σαουδαραβικής όσο και της αμερικανικής κυβέρνησης ανησυχούν ότι εάν η σύγκρουση συνεχιστεί, το Ιράν θα μπορούσε να εξαπολύσει ακόμη πιο τιμωρητικές επιθέσεις σε σαουδαραβικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να εγκλωβιστούν σε έναν ατελείωτο πόλεμο.

Δημόσια, ο κ. Τραμπ έχει ταλαντευτεί έντονα μεταξύ του να υπονοεί ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να τελειώσει σύντομα και του να σηματοδοτεί ότι θα κλιμακωθεί. Τη Δευτέρα, ο πρόεδρος δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η κυβέρνησή του και το Ιράν είχαν «παραγωγικές συνομιλίες σχετικά με μια πλήρη και ολοκληρωτική επίλυση των εχθροπραξιών μας», αν και το Ιράν αμφισβήτησε την ιδέα ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις.

Οι συνέπειες του πολέμου για την οικονομία και την εθνική ασφάλεια της Σαουδικής Αραβίας είναι τεράστιες. Οι ιρανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους, που εξαπολύθηκαν σε απάντηση στην αμερικανο-ισραηλινή επίθεση στο Ιράν, έχουν ήδη προκαλέσει τεράστιες διαταραχές στην αγορά πετρελαίου.

Σαουδάραβες αξιωματούχοι απέρριψαν την ιδέα ότι ο πρίγκιπας Μοχάμεντ έχει πιέσει για την παράταση του πολέμου.

«Το βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας ανέκαθεν υποστήριζε μια ειρηνική επίλυση αυτής της σύγκρουσης, ακόμη και πριν ξεκινήσει», ανέφερε η σαουδαραβική κυβέρνηση σε ανακοίνωσή της, σημειώνοντας ότι οι αξιωματούχοι «παραμένουν σε στενή επαφή με την κυβέρνηση Τραμπ και η δέσμευσή μας παραμένει αμετάβλητη».

«Κύριο μέλημά μας σήμερα είναι να αμυνθούμε από τις καθημερινές επιθέσεις εναντίον του λαού μας και των πολιτικών υποδομών μας», πρόσθεσε η κυβέρνηση. «Το Ιράν έχει επιλέξει την επικίνδυνη πολιτική αντί για σοβαρές διπλωματικές λύσεις. Αυτό βλάπτει κάθε εμπλεκόμενο μέρος, αλλά κανέναν περισσότερο από το ίδιο το Ιράν».

Ο Τραμπ κατά καιρούς φαινόταν ανοιχτός στο να τερματίσει τον πόλεμο, αλλά ο πρίγκιπας Μοχάμεντ έχει υποστηρίξει ότι αυτό θα ήταν λάθος, ανέφεραν οι άνθρωποι που ενημερώθηκαν για τις συνομιλίες, και έχει πιέσει για επιθέσεις κατά των ενεργειακών υποδομών του Ιράν για να αποδυναμωθεί η κυβέρνηση στην Τεχεράνη.

Αυτό το άρθρο βασίζεται σε συνεντεύξεις με άτομα που είχαν συνομιλίες με Αμερικανούς αξιωματούχους και οι οποίοι περιέγραψαν τις συζητήσεις υπό τον όρο της ανωνυμίας λόγω της ευαίσθητης φύσης των συνομιλιών του κ. Τραμπ με τους παγκόσμιους ηγέτες. Οι New York Times πήραν συνεντεύξεις από άτομα με ποικίλες απόψεις σχετικά με τη σκοπιμότητα της συνέχισης του πολέμου και τον ρόλο του πρίγκιπα Μοχάμεντ στην παροχή συμβουλών στον κ. Τραμπ.

Η Καρολάιν Λίβιτ, γραμματέας Τύπου του Λευκού Οίκου, δήλωσε ότι η κυβέρνηση «δεν σχολιάζει τις ιδιωτικές συνομιλίες του προέδρου».

Ο πρίγκιπας Μοχάμεντ, ένας αυταρχικός γαλαζοαίματος που έχει ηγηθεί μιας διαρκούς καταστολής της διαφωνίας, χαίρει σεβασμού από τον κ. Τραμπ και έχει επηρεάσει στο παρελθόν τη λήψη αποφάσεων του προέδρου . Ο πρίγκιπας Μοχάμεντ έχει υποστηρίξει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο να στείλουν στρατεύματα στο Ιράν για να κατασχέσουν τις ενεργειακές υποδομές και να αναγκάσουν την κυβέρνηση να εκδιωχθεί, σύμφωνα με άτομα που ενημερώθηκαν από Αμερικανούς αξιωματούχους.

Τις τελευταίες ημέρες, ο κ. Τραμπ έχει εξετάσει πιο σοβαρά το ενδεχόμενο μιας στρατιωτικής επιχείρησης για την κατάληψη του νησιού Kharg, του κόμβου των πετρελαϊκών υποδομών του Ιράν. Μια τέτοια επιχείρηση, με αερομεταφερόμενες δυνάμεις του Στρατού ή μια αμφίβια επίθεση από Πεζοναύτες, θα ήταν εξαιρετικά επικίνδυνη.

Ωστόσο, ο πρίγκιπας Μοχάμεντ έχει υποστηρίξει τις χερσαίες επιχειρήσεις στις συνομιλίες του με τον κ. Τραμπ, σύμφωνα με άτομα που ενημερώθηκαν από Αμερικανούς αξιωματούχους.

Οι απόψεις των Σαουδαράβων για τον πόλεμο διαμορφώνονται τόσο από οικονομικούς όσο και από πολιτικούς παράγοντες. Από την έναρξη του πολέμου, οι αντίποινα του Ιράν έχουν σε μεγάλο βαθμό μπλοκάρει τα Στενά του Ορμούζ, παραλύοντας την ενεργειακή βιομηχανία της περιοχής. Η συντριπτική πλειοψηφία του πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ και του Κουβέιτ πρέπει να περάσει από τα στενά για να φτάσει στις διεθνείς αγορές.

Ενώ η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν κατασκευάσει αγωγούς για να παρακάμψουν το στενό, αυτές οι εναλλακτικές διαδρομές έχουν επίσης δεχθεί επίθεση.

Αναλυτές που είναι εξοικειωμένοι με τον τρόπο σκέψης της σαουδαραβικής κυβέρνησης λένε ότι ενώ ο πρίγκιπας Μοχάμεντ πιθανώς προτίμησε να αποφύγει έναν πόλεμο, ανησυχεί ότι αν ο κ. Τραμπ υποχωρήσει τώρα, η Σαουδική Αραβία και η υπόλοιπη Μέση Ανατολή θα μείνουν να αντιμετωπίσουν ένα θαρραλέο και εξαγριωμένο Ιράν μόνοι τους.

Υπό αυτή την οπτική γωνία, λένε, μια ημιτελής επίθεση θα εξέθετε τη Σαουδική Αραβία σε συχνές ιρανικές επιθέσεις. Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε επίσης να δώσει στο Ιράν τη δύναμη να κλείνει περιοδικά το Στενό του Ορμούζ.

«Οι Σαουδάραβες αξιωματούχοι σίγουρα θέλουν να τελειώσει ο πόλεμος, αλλά το πώς θα τελειώσει έχει σημασία», δήλωσε η Γιασμίν Φαρούκ, διευθύντρια του έργου για τον Κόλπο και την Αραβική Χερσόνησο για την Διεθνή Ομάδα Κρίσεων.

Μια επίθεση που υποστηρίχθηκε από το Ιράν το 2019 σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας — η οποία για λίγο έθεσε εκτός λειτουργίας το ήμισυ της παραγωγής πετρελαίου του βασιλείου — ώθησε τον πρίγκιπα να επανεξετάσει την ανταγωνιστική του προσέγγιση απέναντι στην Ισλαμική Δημοκρατία.

Σαουδάραβες αξιωματούχοι αργότερα επιδίωξαν μια διπλωματική ύφεση, αποκαθιστώντας τις σχέσεις με το Ιράν το 2023, εν μέρει επειδή συνειδητοποίησαν ότι η συμμαχία της χώρας τους με τις Ηνωμένες Πολιτείες προσέφερε μόνο μερική προστασία από το Ιράν, δήλωσαν Σαουδάραβες αξιωματούχοι.

Άλλες χώρες της περιοχής, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, επιδίωξαν επίσης θερμότερες σχέσεις με το Ιράν τα τελευταία χρόνια για παρόμοιους λόγους.

Μετά την απόφαση του κ. Τραμπ να προχωρήσει σε πόλεμο, παρά τις συμβουλές αρκετών κυβερνήσεων του Κόλπου, το Ιράν απάντησε εκτοξεύοντας χιλιάδες πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον χωρών της περιοχής, εκτροχιάζοντας τις προσπάθειές τους να φέρουν το Ιράν στην αγκαλιά τους, δήλωσαν αξιωματούχοι του Κόλπου.

«Η λίγη εμπιστοσύνη που υπήρχε πριν έχει διαλυθεί εντελώς», δήλωσε στους δημοσιογράφους την περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, πρίγκιπας Φαϊζάλ μπιν Φαρχάν.

Η Σαουδική Αραβία διαθέτει ένα μεγάλο απόθεμα πυραύλων Patriot που χρησιμοποιεί για να προστατευθεί από το μπαράζ ιρανικών επιθέσεων που έχουν πλήξει τα πετρελαιοπηγεία, τα διυλιστήρια και τις πόλεις της.

Ωστόσο, τα αναχαιτιστικά συστήματα είναι σε έλλειψη παγκοσμίως. Επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους στη Σαουδική Αραβία έχουν ήδη πλήξει ένα διυλιστήριο και την αμερικανική πρεσβεία, ενώ θραύσματα από αναχαιτισμένα βλήματα έχουν σκοτώσει δύο μετανάστες εργάτες από το Μπαγκλαντές και έχουν τραυματίσει περισσότερους από δώδεκα άλλους αλλοδαπούς κατοίκους.

Από την αρχή του πολέμου, ο κ. Νετανιάχου έχει πιέσει για στρατιωτικές επιχειρήσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην κατάρρευση της κυβέρνησης του Ιράν. Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν επικεντρωθεί στην υποβάθμιση των πυραυλικών και ναυτικών δυνατοτήτων της χώρας και έχουν εκφράσει περισσότερες επιφυλάξεις σχετικά με το αν η σκληροπυρηνική κυβέρνηση στο Ιράν μπορεί να εκδιωχθεί από την εξουσία.

Αν και οι ισραηλινές επιδρομές έχουν σκοτώσει μεγάλο αριθμό ηγετών, η σκληροπυρηνική κυβέρνηση παραμένει στον έλεγχο.

Οι Σαουδάραβες αξιωματούχοι έχουν εκφράσει εδώ και καιρό ανησυχίες ότι ένα αποτυχημένο κράτος στο Ιράν αποτελεί σοβαρή απειλή για αυτούς, λένε οι αναλυτές. Φοβούνται ότι ακόμη και αν η κυβέρνηση του Ιράν πέσει, στοιχεία του στρατού – ή πολιτοφυλακές που θα μπορούσαν να αναδυθούν στο κενό εξουσίας – θα συνεχίσουν να επιτίθενται στο βασίλειο και είναι πιθανό να επικεντρωθούν σε πετρελαϊκούς στόχους.

Ορισμένοι αναλυτές των κυβερνητικών υπηρεσιών πληροφοριών έχουν δηλώσει σε άλλους αξιωματούχους ότι πιστεύουν ότι ο πρίγκιπας Μοχάμεντ βλέπει τον πόλεμο ως ευκαιρία για να αυξήσει την επιρροή της Σαουδικής Αραβίας σε όλη τη Μέση Ανατολή και ότι πιστεύει ότι η Σαουδική Αραβία μπορεί να προστατεύσει τον εαυτό της ακόμη και αν ο πόλεμος συνεχιστεί.

Σε συνομιλίες με τον πρίγκιπα Μοχάμεντ, ο κ. Τραμπ εξέφρασε ανησυχίες για την τιμή του πετρελαίου και τη ζημιά που προκαλεί στην οικονομία. Ο Σαουδάραβας ηγέτης τον διαβεβαίωσε ότι αυτό είναι μόνο προσωρινό, σύμφωνα με άτομα που ενημερώθηκαν από Αμερικανούς αξιωματούχους.

Ωστόσο, Αμερικανοί και περιφερειακοί αξιωματούχοι είναι βαθιά επιφυλακτικοί ως προς το αν οι αγορές πετρελαίου θα ανακάμψουν γρήγορα από τον πόλεμο. Η Σαουδική Αραβία δεν μπορεί να καλύψει τα ελλείμματα που προκαλούνται από τον πόλεμο, επειδή ο χερσαίος αγωγός της μπορεί να μεταφέρει μόνο ένα κλάσμα του πετρελαίου που κανονικά διέρχεται από το Στενό του Ορμούζ, λένε οι οικονομολόγοι.

Ενώ η Σαουδική Αραβία βρίσκεται σε καλύτερη θέση από τις άλλες χώρες του Κόλπου για να αντέξει το κλείσιμο του στενού, θα μπορούσε να αντιμετωπίσει τρομερές επιπτώσεις εάν η πλωτή οδός δεν ανοίξει ξανά σύντομα.

Ακόμη και πριν από την έναρξη του πολέμου, ο πρίγκιπας Μοχάμεντ αντιμετώπιζε σοβαρές οικονομικές προκλήσεις καθώς πλησίαζε την προθεσμία του 2030 που είχε θέσει στον εαυτό του για να μετατρέψει τη Σαουδική Αραβία σε παγκόσμιο επιχειρηματικό κέντρο. Η κυβέρνησή του προβλέπει ελλείμματα στον προϋπολογισμό για αρκετά χρόνια ακόμη, καθώς τα φιλόδοξα μεγάλα έργα και οι τεράστιες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη πιέζουν τους περιορισμένους πόρους της χώρας .

Ένας παρατεταμένος πόλεμος με το Ιράν θα έθετε όλα αυτά σε κίνδυνο. Η επιτυχία του πρίγκιπα εξαρτάται από τη δημιουργία ενός ασφαλούς περιβάλλοντος για επενδυτές και τουρίστες.

Ερωτηθείς την περασμένη εβδομάδα αν η σαουδαραβική κυβέρνηση προτιμά τον άμεσο τερματισμό του πολέμου ή μια μεγαλύτερη σύγκρουση στην οποία θα υποβαθμιστούν οι δυνατότητες του Ιράν, ο πρίγκιπας Φαϊζάλ, ο υπουργός Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι το μόνο πράγμα που ενδιαφέρει τους αξιωματούχους ήταν να σταματήσουν οι ιρανικές επιθέσεις στη Σαουδική Αραβία και τις γειτονικές χώρες.

«Θα χρησιμοποιήσουμε κάθε μοχλό που έχουμε — πολιτικό, οικονομικό, διπλωματικό και άλλο — για να σταματήσουμε αυτές τις επιθέσεις», δήλωσε ο πρίγκιπας Φαϊζάλ.