Πόσο κοντά είναι η “σωστή” συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν και τι περιλαμβάνει – “Υπάρχει πλαίσιο” λέει η Τεχεράνη

Ένα βήμα πιο κοντά στην επίτευξη συμφωνίας για το τέλος του πολέμου φαίνεται πως είναι ΗΠΑ και Ιράν, με την Ουάσινγκτον να εκφράζει αισιοδοξία και τις αγορές να αντιδρούν θετικά.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα «μνημόνιο κατανόησης», το οποίο αν υπογραφεί θα βάλει τέλος στον πόλεμο που μαίνεται από τις 28/2 και θα ανοίξει τον δρόμο για διαπραγματεύσεις πάνω στα ζητήματα «αγκάθια»: το πυρηνικό πρόγραμμα και τα τα παγωμένα κεφάλαια του Ιράν, τις κυρώσεις και τον έλεγχο των Στενων του Ορμούζ.

Σύμφωνα με το CNN, το υπό συζήτηση «μνημόνιο κατανόησης» φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως οδικός χάρτης για την αποκλιμάκωση και την επίλυση των εκκρεμών διαφορών, αν και το τελικό κείμενο δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και παραμένει αντικείμενο διαπραγμάτευσης.

Το σχέδιο προβλέπει δύο στάδια: πρώτα τη σταθεροποίηση της κατάπαυσης του πυρός και στη συνέχεια έναν χρονικό ορίζοντα περίπου 60 ημερών για την επίλυση των πιο σύνθετων ζητημάτων.

Στο διάστημα αυτό, οι δύο πλευρές θα επιχειρήσουν να γεφυρώσουν διαφωνίες που αφορούν κρίσιμα γεωπολιτικά και ενεργειακά ζητήματα.

Στο «τραπέζι» είναι η πιθανή επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, η σταδιακή άρση του αμερικανικού αποκλεισμού ιρανικών λιμανιών και το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Όπως ανέφερε Αμερικανός αξιωματούχος στο CNN, το προτεινόμενο πλαίσιο προβλέπει ρητή δέσμευση ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ θα κληθεί να παραδώσει το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου.
«Αν το Ιράν δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις του, δεν παίρνει τίποτα. Χωρίς σκόνη; Χωρίς χρήματα» πρόσθεσε ο ίδιος.

Όσον αφορά στο ζήτημα των ιρανικών δεσμευμένων οικονομικών πόρων και των διεθνών κυρώσεων, αυτό παραμένει κομβικό σημείο τριβής.

Το Ιράν ζητά την άμεση αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων και τη σταδιακή άρση των κυρώσεων, αλλά οι ΗΠΑ εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές, συνδέοντας τέτοιες κινήσεις με την πρόοδο στο θέμα του Ορμούζ και του πυρηνικού φακέλου.

   Σύμφωνα με το CBS News, που επικαλέστηκε πηγές του ενήμερες για το περιεχόμενο των συνομιλιών, η πιο πρόσφατη πρόταση συμπεριλαμβάνει την αποδέσμευση κάποιων ιρανικών πόρων που έχουν παγώσει σε τράπεζες του εξωτερικού.

   «Παρά τις συνομιλίες που γίνονται σήμερα (σ.σ. χθες Κυριακή), οι ΗΠΑ συνεχίζουν να εμποδίζουν κάποιες διαστάσεις της συμφωνίας, ιδίως το ζήτημα της αποδέσμευσης παγωμένων πόρων του Ιράν, και αρκετά ζητήματα παραμένουν άλυτα ως αυτή τη στιγμή», ανέφερε χθες το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.

   Από την πλευρά του, το πρακτορείο FARS ανέφερε ότι οι κυρώσεις στο πετρέλαιο, στο αέριο και άλλα πετροχημικά προϊόντα θα αρθούν επίσης ενόσω συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις, ώστε η Ισλαμική Δημοκρατία να είναι σε θέση να κάνει κανονικά τις εξαγωγές της, κεφαλαιώδεις για την οικονομία της.

   Η συμφωνία υπό διαπραγμάτευση δεν ρυθμίζει το ζήτημα του προγράμματος πυρηνικής ενέργειας του Ιράν.

   «Οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό ζήτημα αφορούν πολύ τεχνικά ζητήματα. Δεν θα μπορούσαμε να διευθετήσουμε το πυρηνικό ζήτημα μέσα σε 72 ώρες» είπε ο Μάρκο Ρούμπιο στη New York Times.

   Αφού εξασφαλιστεί το άνοιγμα του στενού του Ορμούζ «θα αρχίσουμε (…) να διαπραγματευόμαστε πολύ σοβαρά για τον εμπλουτισμό, για το ουράνιο που είναι εμπλουτισμένο κατά υψηλό βαθμό, και για τη δέσμευσή τους (σ.σ. των Ιρανών) να μην αποκτήσουν ποτέ πυρηνικά όπλα», συνέχισε, αναφερόμενος σε προθεσμία «60 ημερών» ώστε να κλειστεί συμφωνία για αυτό.

Οι ΗΠΑ δεν πρόκειται να προχωρήσουν σε μια βεβιασμένη συμφωνία

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι έχει δώσει εντολή στους εκπροσώπους του να μην βιαστούν για καμία συμφωνία με το Ιράν, καθώς η κυβέρνησή του υποβάθμισε τις ελπίδες για άμεση πρόοδο στον τρίμηνο πόλεμο, οι οποίες είχαν ενισχυθεί μία ημέρα νωρίτερα.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ ανέφερε ότι ο αποκλεισμός ιρανικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ «μέχρι να επιτευχθεί, επικυρωθεί και υπογραφεί συμφωνία», προσθέτοντας ότι «και οι δύο πλευρές πρέπει να πάρουν τον χρόνο τους και να το κάνουν σωστά».

Μία ημέρα νωρίτερα, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι οι δύο πλευρές έχουν «σε μεγάλο βαθμό διαπραγματευτεί» ένα μνημόνιο κατανόησης για ειρηνευτική συμφωνία που θα επανέφερε τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, από όπου πριν από τη σύγκρουση περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Ρούμπιο: Συμφωνία με το Ιράν «ακόμη και σήμερα» – Απειλεί με εναλλακτική λύση

   «Έχουμε κάτι, που πιστεύω ότι είναι αρκετά γερό, στο τραπέζι, σε ό,τι αφορά το να ανοίξουν το στενό» του Ορμούζ, και για την έναρξη «διαπραγματεύσεων» για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας της Ισλαμικής Δημοκρατίας, είπε ο Μάρκο Ρούμπιο, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, που βρίσκεται σε επίσημη επίσκεψη στο Νέο Δελχί.

   «Περιμέναμε ότι θα είχαμε νέα χθες βράδυ, ίσως σήμερα (Δευτέρα), αλλά δεν θα προκαταλάβω τίποτα», πρόσθεσε.

Όπως είπε, μια συμφωνία με το Ιράν είναι ακόμα πιθανή, ενώ όταν ρωτήθηκε ποιο είναι το εμπόδιο είπε ότι «είναι απλώς η απάντηση» από το Ιράν.

«Έχουμε καταλήξει σε συμπεράσματα για μεγάλο μέρος των ζητημάτων» λέει η Τεχεράνη

Την πρόοδο στις διαπραγματεύσεις για συμφωνία που θα βάλει τέλος στον πόλεμο, παραδέχτηκε το πρωί της Δευτέρας η Τεχεράνη, μέσω του υπουργείου Εξωτερικών.

Στην ενημέρωση που παρείχε, ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, δήλωσε ότι «έχουμε καταλήξει σε συμπέρασμα για μεγάλο μέρος των θεμάτων που συζητούνται, αυτό είναι σωστό, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η υπογραφή συμφωνίας είναι άμεση».

«Η εστίαση των διαπραγματεύσεων είναι στον τερματισμό του πολέμου και σε αυτό το στάδιο δεν συζητούμε τις λεπτομέρειες του πυρηνικού ζητήματος. Οι απειλές, οι πιέσεις, οι απεικονίσεις και η δημοσίευση γελοιογραφιών αποτελούν μέρος της πολιτικής σε εκείνο το μέρος του κόσμου» είπε ο Μπαγκαΐ, αφήνοντας αιχμές για τις ΗΠΑ και τη στρατηγική που ακολουθεί ο Ντόναλντ Τραμπ στα social media.

«Εμείς συνεχίζουμε τη δουλειά μας στο πεδίο της δράσης. Βλέπουμε τα γεγονότα, ανεξάρτητα από τις αντιλήψεις και τις απεικονίσεις της αντίπαλης πλευράς. Είμαστε επικεντρωμένοι στον σχεδιασμό και την προώθηση των καλύτερων μεθόδων για τη διασφάλιση των εθνικών συμφερόντων του Ιράν. Όπου είναι απαραίτητο, απαντούμε. Έχουμε το δικό μας ύφος και δεν πρόκειται να αντιγράψουμε το ύφος και την προσέγγιση του εχθρού. Ως ένα πολιτισμένο, αξιοπρεπές και ισχυρό έθνος, όπου κρίνουμε απαραίτητο και με όποιον τρόπο θεωρούμε κατάλληλο, θα απαντήσουμε στον εχθρό, όπως έχουμε ήδη κάνει» συμπλήρωσε ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου.

Μαίνονται οι συγκρούσεις στον Λίβανο

   Στο μέτωπο του Λιβάνου, δυο άνθρωποι σκοτώθηκαν χθες σε ισραηλινούς αεροπορικούς βομβαρδισμούς, την επομένη πλήγματος με 11 νεκρούς, ανακοίνωσε το υπουργείο Υγείας στη Βηρυτό, παρά την κατάπαυση του πυρός που υποτίθεται πως έχει τεθεί σε εφαρμογή από τη 17^η Απριλίου.

   Και σήμερα, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε τον θάνατο υπαξιωματικού του την προηγουμένη στον νότιο Λίβανο, γεγονός το οποίο αύξησε σε 23 τον αριθμό των απωλειών στις τάξεις του αφότου άρχισε ο νέος πόλεμος με το σιιτικό κίνημα Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν, στις αρχές Μαρτίου.

   Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Νετανιάχου διαβεβαίωσε χθες ότι ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ επαναβεβαίωσε, κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής συνδιάλεξής τους, το «δικαίωμα» του Ισραήλ να αμύνεται σε όλα τα μέτωπα–ειδικά στον Λίβανο.

   «Το Ισραήλ έχει πάντα το δικαίωμα να αμύνεται. Κάθε χώρα του κόσμου έχει αυτό το δικαίωμα», απήχησε σήμερα κι ο αμερικανός ΥΠΕΞ Ρούμπιο.

   Ο γενικός γραμματέας της Χεζμπολά, ο Ναΐμ Κάσεμ, είπε πως ελπίζει ότι η συμφωνία ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη θα συμπεριλάβει και τη δική του χώρα. Ωστόσο, ο ηγέτης του σιιτικού κινήματος απέρριψε, για ακόμη μια φορά, τις απευθείας διαπραγματεύσεις ανάμεσα στη λιβανική και την ισραηλινή κυβέρνηση, ενώ υπογράμμισε ότι ο αφοπλισμός της παράταξής του, που απαιτούν οι αρχές στη Βηρυτό, δεν θα ήταν τίποτε άλλο παρά η υλοποίηση «ισραηλινού σχεδίου».