Η κρίσιμη απόφαση για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν που “ζυγίζει” ο Τραμπ – Τι λένε οι NYT

Μία κρίσιμη απόφαση σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράν αναμένεται να ζυγίζει σύντομα ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ καθώς ο πόλεμος μπαίνει στην 4η βδομάδα του και οι επιχειρήσεις ΗΠΑ και Ισραήλ δεν έχουν καταφέρει να φτάσουν κοντά στην κατάσχεση των πυρηνικών αποθεμάτων της Τεχεράνης.

Ο Τραμπ σκέφτεται επιχείρηση με σκοπό  κατάσχεση ή καταστροφή του πυρηνικού υλικού της Τεχεράνης, μία επιχείρηση με μεγάλο ρίσκο, ίσως μεγαλύτερο από αυτό της εξόντωσης του Οσάμα Μπιν Λάντεν.

Ο Τραμπ έχει συνδέσει αρκετές φορές την πιθανότητα στρατιωτικής δράσης με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την απειλή που θεωρεί ότι συνιστά για τις ΗΠΑ. «Θα χρησιμοποιούσαν πυρηνικό όπλο μέσα σε μία ώρα ή μία μέρα», δήλωσε τη Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026.

Η πορεία της σύγκρουσης, που μαίνεται ήδη για τρίτη εβδομάδα, φαίνεται να εξαρτάται από την πιθανότητα στοχευμένων επιχειρήσεων στα πυρηνικά, τα οποία πιστεύεται ότι βρίσκονται βαθιά στο υπέδαφος, κυρίως κοντά στο Ισφαχάν.

Μια τέτοια επιχείρηση θα ήταν πολύ πιο περίπλοκη και επικίνδυνη από προηγούμενες, όπως η δολοφονία του Οσάμα μπιν Λάντεν, δεδομένης της αβεβαιότητας γύρω από την ακριβή τοποθεσία του πυρηνικού υλικού και των κινδύνων που εγκυμονεί η διαχείρισή του, αναφέρουν οι New York Times.

Ειδικοί προειδοποιούν ότι η καταστροφή των δοχείων αποθήκευσης θα μπορούσε να απελευθερώσει τοξικό και ραδιενεργό αέριο, ενώ ο κακός χειρισμός τους ενέχει τον κίνδυνο μιας ταχύτατης πυρηνικής αντίδρασης.

Ο Τραμπ, ωστόσο, φαίνεται να μην ανησυχεί ιδιαίτερα για τους κινδύνους. «Δεν το φοβάμαι πραγματικά αυτό. Δεν φοβάμαι τίποτα», δήλωσε. Ο πρόεδρος φέρεται να εξετάζει την επιχείρηση υπό τον όρο ότι ο ιρανικός στρατός έχει αποδυναμωθεί τόσο ώστε να μην μπορεί να αντισταθεί άμεσα.

Μια σημαντική επιπλοκή, ωστόσο, παραμένει η αβεβαιότητα για την ακριβή τοποθεσία του πυρηνικού υλικού, που θεωρείται ότι βρίσκεται κυρίως στο Ισφαχάν, αλλά μπορεί να κρύβεται και σε άλλες περιοχές όπως το Φορντό και το Νατάνζ.

Ο Μάθιου Μπαν, ειδικός σε θέματα πυρηνικών, δήλωσε ότι η μη ανάληψη δράσης θα μπορούσε να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες. 

Παραμένει ασαφές εάν οι ΗΠΑ θα επιχειρούσαν μια μυστική και περιορισμένη επιχείρηση, όπως αυτή για τη σύλληψη του Μπιν Λάντεν, ή αν ο Τραμπ θα διέταζε χερσαία εισβολή και αεροπορική κάλυψη. Και το πιθανότερο είναι ότι οι ΗΠΑ θα έπρεπε να ελέγξουν διάφορους χώρους για τον εντοπισμό του πυρηνικού υλικού.

«Παρότι μεγάλο μέρος βρίσκεται στην Ισφαχάν, πρέπει να υποθέσουμε ότι δεν είναι όλο εκεί», δήλωσε ο Μάθιου Μπαν. Κάποιο μπορεί να βρίσκεται σε τούνελ σε μια περιοχή που ανεπίσημα αποκαλείται Pickaxe Mountain. Και κάποιο άλλο μπορεί να βρίσκεται στις κατεστραμμένες εγκαταστάσεις εμπλουτισμού στο Φορντό και στο Νατάνζ.

Οι επιπλοκές μπορεί είναι τόσο μεγάλες που ίσως οδηγήσουν τη διοίκηση Τραμπ να επανεξετάσει μια πρόταση που είχε θέσει στο τραπέζι τον προηγούμενο μήνα ο Αμπάς Αραγτσί, Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ιράν ήταν διατεθειμένο να μειώσει όλο το πυρηνικό υλικό που είχε στην κατοχή του στο επίπεδο που χρησιμοποιείται στους πυρηνικούς αντιδραστήρες, υπό έλεγχο της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας. Ωστόσο, δεν θα επέτρεπε στο υλικό να φύγει από τη χώρα, έπρεπε να παραμείνει στο Ιράν, υπό επιθεώρηση.