Όσα χρόνια και να περάσουν το «Seven» πάντα θα προβληματίζει

του Θοδωρή Καλιμτζάκη

Το «Seven» είναι σίγουρα μια από τις καλύτερες ταινίες στον κινηματογράφο. Μαζί με την Σιωπή των Αμνών (1991), θεωρούνται από τα καλύτερα ψυχολογικά θρίλερ στην 7η Τέχνη. Τα δύο αυτά φιλμ αποτέλεσαν σταθμό σε τέτοιου είδους ταινίες.

Δυστυχώς, το Seven (1995) είναι πάντα επίκαιρο με όλα όσα ζούμε και βιώνουμε σήμερα. Από την πλευρά μας έχει δημιουργηθεί ένα είδος απάθειας με τις καθημερινές καταστάσεις. Δεν είναι μόνο οι πόλεμοι και η οικονομική εξαθλίωση, αλλά και η κρίση ανάμεσα στις σχέσεις των ανθρώπων.

Διαβάστε επίσης: To «Serpico» με τον Αλ Πατσίνο είναι μια ταινία που πρέπει να έχετε δει

Εγκλήματα γίνονται σε καθημερινή βάση και το ανεχόμαστε. Θεωρείται συνηθισμένο. Τετριμμένο. Το θέμα είναι αν μπορούμε να κάνουμε κάτι και να μην είμαστε μόνο παρατηρητές της ζωής.

Όταν συμβεί κάτι κακό (καλό είναι να μην συμβεί), πιο κοντά σε μας, τότε ο άνθρωπος συνέρχεται. Είναι χαρακτηριστική η σκηνή στο Bar, όπου ο Morgan Freeman (Detective Somerset) συζητά με τον Brad Pitt (Detective Mills). O Somerset τονίζει ότι ο κόσμος δεν έχει ανάγκη από ήρωες.

Θέλει να βλέπει τηλεόραση, να παίζει τυχερά παιχνίδια και να τρώει cheeseburgers. Η αγάπη κοστίζει.

Είναι πιο εύκολο να χτυπήσεις ένα παιδί, από το να το μεγαλώσεις και να το αναθρέψεις σωστά. Είναι πιο εύκολο να κλέψεις, από το να κερδίσεις κάτι. Αντίθετα ο Mills δεν τα πιστεύει όλα αυτά και θέλει να κάνει τη διαφορά.

H πρώτη σκηνή του έργου

Παρατηρήστε την πρώτη σκηνή. Ο Somerset φτάνει στον τόπο του εγκλήματος. Ο άλλος αστυνομικός ακούγεται να λέει: «Τους άκουγαν να τσακώνονται, συνηθισμένο. Ξεκάθαρο έγκλημα. Μόνο η γραφειοκρατία μένει».

Τη στιγμή εκείνη ρωτάει ο Somerset: «Το είδε το παιδί;». Για να πάρει την απάντηση από τον παλιό, ο οποίος είναι απαθής: «Τι ερώτηση είναι αυτή; Πότε θα σε ξεφορτωθούμε να ησυχάσουμε Σόμερσετ; To είδε το παιδί, ποιος νοιάζεται;».

Eίναι η πρώτη σκηνή…τα σχόλια δικά σας. Η αδιαφορία υπάρχει και να φανταστείτε είναι έργο του 1995. Ποιον ενδιαφέρει δηλαδή για το αν το συγκεκριμένο έγκλημα σημαδέψει (για πάντα) την ψυχή του μικρού παιδιού.

«Ο Serpico πρέπει να φύγει»

Ένας Serpico αισθάνεται ο Detective David Mills και είναι πολύ τιμητικό που γίνεται αναφορά στον έντιμο αστυνομικό της Νέας Υόρκης. Ο Mills πηγαίνει για δουλειά και το λέει στη γυναίκα του Tracy (Gwyneth Paltrow – εκείνη την περίοδο ήταν ζευγάρι οι δυο τους στην αληθινή ζωή).

Ο David Fincher είναι ειδικός σε ταινίες μυστηρίου και ψυχολογικά θρίλερ (The Game, Fight Club, Zodiac, Gone Girl, The Girl with The Dragon Tattoo – το πρώτο είναι το Σουηδικό).

O καταξιωμένος σκηνοθέτης είναι γνωστός για τις νυχτερινές λήψεις (νεο – νουάρ) και την απόκοσμη μουσική του Trent Reznor. Στο Se7en υπογράφει ο πολύ μεγάλος Howard Shore (The Fly, The Silence of the Lambs, Cop Land, The Lord of the Rings…).

Ο Brad Pitt έχει πει: «Η ταινία ξεκινά με το κλασικό: o ένας που θέλει να φύγει και ο άλλος που θέλει να μπει. Με συνεπήρε. Ήταν πολύ έξυπνο να βασίσει τους φόνους στα 7 θανάσιμα αμαρτήματα, ειδικά σε μια εποχή όπου η ηθική δείχνει να εκλείπει».

Ο Morgan Freeman (William Somerset) βγαίνει στη σύνταξη και έρχεται ο νέος (Mills), ο οποίος έχει όρεξη για δουλειά και θέλει να αλλάξει τα πράγματα. Μπορεί όμως;

Ο Andrew Kevin Walker (Οκτώ χιλιοστά, Sleepy Hollow) εμπνεύστηκε το σενάριο από την δύσκολη για εκείνον εποχή. Βρισκόταν στη Νέα Υόρκη και έψαχνε την επιτυχία. Ο σεναριογράφος επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από την εγκληματικότητα της πόλης, τη βία και τα ναρκωτικά.

Η Tracy σε κάποια φάση του έργου ζητάει συμβουλές από τον Somerset για το παιδί που κυοφορεί. Ο Detective της λέει ότι είναι μεγάλη ευθύνη να μεγαλώσει ένα παιδί σε τέτοιον κόσμο. «Πώς μπορεί να μεγαλώσει κάποιος με τόση βία γύρω του;».

Η σκηνή στο δείπνο, για μένα, είναι το μισό έργο. Somerset, Mills και Tracy αστειεύονται μεταξύ τους, τρώνε και θυμούνται ιστορίες. Σε έναν τόσο σκοτεινό κόσμο, υπάρχει μια νότα αισιοδοξίας και ευτυχίας. Στη ζωή υπάρχουν και οι καλές στιγμές. Το κακό όμως παραμονεύει…

Ο Detective Somerset λέει στην Tracy ότι είναι πολύ σπάνιο στις μέρες μας αυτή η αφοσίωση. Aναφέρεται στη σχέση της με τον άνδρα της. Μιλάμε το Se7en είναι αριστούργημα…

Το στοιχείο της βροχής

Ατμόσφαιρα, πλοκή και σκηνές δράσης συνθέτουν το παζλ της επιτυχίας. Φυσικά στο Seven η βροχή δεν σταματά ποτέ. Βρέχει ακατάπαυστα. Εκτός από την Κυριακή, όπου όλα ξεκαθαρίζουν…O Brad Pitt είναι στα πρώτα του σημαντικά βήματα. Ο ρόλος του ταίριαξε. O Morgan Freeman (ο Ηθοποιός) είναι ο άνθρωπος που ξέρει, γνωρίζει τις καταστάσεις…

Προκειμένου να μην υποψιαστεί κάτι ο κόσμος, το όνομα του Kevin Spacey δεν ήταν στους τίτλους αρχής. Το όνομα του εμφανίζεται στο τέλος. O John Doe είναι από τους πιο τρομακτικούς κατά συρροή δολοφόνους στον κινηματογράφο, παρόλο που δεν έχει διαπράξει κάποιο φόνο μπροστά στα μάτια των τηλεθεατών. Τα σώματα βρίσκονται μετά.

Το φινάλε με το κουτί δεν ήταν στο αρχικό σενάριο. Η ιδέα υπήρχε στα δοκιμαστικά, αλλά η New Line το είχε απορρίψει. Στον David Fincher στάλθηκε από λάθος το σενάριο με το κουτί. Όπως καταλαβαίνετε ο σκηνοθέτης εντυπωσιάστηκε.

Ο επικεφαλής όμως του studio Michael De Luca, επέμενε ότι υπήρχαν εσωτερικές διαφωνίες για το φινάλε. Μάλιστα, ο Brad Pitt και ο Fincher απείλησαν ότι θα έφευγαν αν δεν γίνονταν το δικό τους. Ακόμα και μετά τα γυρίσματα, οι πιέσεις συνεχίζονταν.

Φυσικά, όταν είδαμε την τελευταία σκηνή με το κουτί δεν μπορούσαμε να πιστέψουμε αυτό που είχε συμβεί. Τέτοια μαεστρία από τον Fincher που όλοι νομίζαμε ότι είδαμε το περιεχόμενο. Έστω και στο μυαλό μας… Νομίζω ότι είναι το συγκλονιστικότερο φινάλε όλων των εποχών! What’s in the Box?

Ένα sequel θα είχε ενδιαφέρον;

Συνήθως κάποιες ταινίες στον κινηματογράφο δεν τις αγγίζουμε. Κάποιες κλασικές. Μπορεί στο παρελθόν να έχουν υπάρξει αξιοπρεπέστατες συνέχειες (όπως έγινε με το Blade Runner το 2017) έργων, στο Seven όμως δεν πρέπει να υπάρξει sequel ποτέ.

Μπορεί να είχε ενδιαφέρον να μάθουμε τι απέγινε ο Detective David Mills. Τώρα δηλαδή που έχει μεγαλώσει και ο Brad Pitt.

Κάτι ακόμα: Παρόλο που νομίζετε ότι τα έχετε δει όλα στο Se7en (έτσι πίστευα κι εγώ), υπάρχει μια σκηνή προς το τέλος όταν ξυρίζονται Mills και Somerset. Είναι λίγο πριν συνοδεύσουν τον John Doe. Λέει ο Mills: «Αν συνεχίσω να αργώ τα βράδια η Tracy θ’αρχίσει να υποψιάζεται», συνεχίζοντας «ξέρεις…» και δεν τελειώνει τη φράση του.

Σαν κάτι να πήγε να πει, να εξομολογηθεί. Αμέσως ο Somerset τον ρωτάει «Τι»; Xωρίς να πάρουμε απαντήσεις. Άραγε, τι να ήθελε να πει ο David Mills; Ότι δεν είναι καλός σύζυγος; Ότι δεν θέλει παιδί; Aισθάνεται τύψεις, ενοχές για κάτι; Mπορεί να υπήρχε και τρίτο πρόσωπο; Σκέψεις που μόνο ο σκηνοθέτης και ο σεναριογράφος προσφέρουν.

3Το Seven είναι αξεπέραστο. Ακόμα και όταν μπαίνουν στο αστυνομικό τμήμα, η συνάδελφος λέει στον Mills ότι τηλεφώνησε η σύζυγός του. O Pitt προχωρά αδιάφορος παίρνοντας το σημείωμα. Είναι τόσο απορροφημένος με τη δουλειά του. Στο τέλος πληρώνει την αλαζονεία του.

Δεν μπορώ να βρω άλλες λέξεις για να πω πόσο καλή ταινία είναι το Seven. Στην παραγωγή είναι οι Arnold Kopelson (Platoon, The Fugitive, The Devil’s Advocate) και Phyllis Carlyle

«Λατρεύω την ελευθερίαν, αλλά θα ήθελα να τη βλέπω θρονιασμένη ανάμεσα στη δικαιοσύνη και τον ανθρωπισμό» – Αδαμάντιος Κοραής.

7 θανάσιμα αμαρτήματα

Σύμφωνα με την παράδοση της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, η οκνηρία (τεμπελιά), η αλαζονεία (είναι λίγο αλαζόνας ο Mills – και φιλόδοξος, άλλο αυτό), η λαιμαργία, η λαγνεία (η κατάσταση στην οποία ο άνθρωπος δεν ελέγχει τις σεξουαλικές του επιθυμίες), η απληστία, η οργή (Mills) και η ζηλοφθονία (Doe), θεωρούνται τα πιο σοβαρά αμαρτήματα.

Ντάντε Αλιγκέρι (Dante Alighieri)

O Δάντης Αλιγκέρι (13 Ιουνίου 1265 – 14 Σεπτεμβρίου 1321), ήταν ένας από τους σημαντικότερους Ιταλούς ποιητές. Θεωρείται ο πρώτος σημαντικός δημιουργός στην ιταλική ποίηση. Το έργο του η Θεία Κωμωδία, είναι από τα σημαντικότερα έργα στην παγκόσμια Λογοτεχνία.

Sloth – Νωθρότητα (ο αδρανής, ο άπραγος, ο αραχτός)

Ο Τζον Μίλτον (9/12/1608 – 8/11/1674) John Milton ήταν μεγάλος Άγγλος ποιητής. Το σημαντικότερο έργο του ήταν το ποίημα Απολεσθείς Παράδεισος – ο Χαμένος Παράδεισος.

Η διάκριση των εξουσιών είναι θεμελιώδης αρχή του κράτους δικαίου και της δημοκρατίας. Ο όρος αποδίδεται στον Γάλλο φιλόσοφο και συγγραφέα Μοντεσκιέ (18/01/1689 – 10/02/1755), από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του Ευρωπαϊκού Διαφωτισμού.

Ο Αριστοτέλης και ο Όμηρος έχουν αναφερθεί στη διάκριση των εξουσιών (Νομοθετική – Εκτελεστική – Δικαστική). Ο Αριστοτέλης στο έργο του Πολιτικά και ο Όμηρος στην Ιλιάδα. Ως τέταρτη εξουσία θεωρείται ο Τύπος, δηλαδή τα ΜΜΕ.

Brad Pitt: «Λατρεύω τις ταινίες. Όταν ήμουν μικρός, οι ταινίες ήταν τα πάντα για μένα».

Δείτε τo trailer του Seven: