ΗΠΑ: Ιστορική δίκη για τα social media – “Στριμώχνουν” τον Ζούκεμπεργκ για την χρήση από τους ανηλίκους

Μία ιστορική δίκη διεξάγεται στις ΗΠΑ σχετικά με την χρήση των social media από ανήλικους με τον Μαρκ Ζούκερμπεργκ, ιδρυτή του Facebook, να περνάει την πόρτα των δικαστηρίων.

Ο Ζάκερμπεργκ πέρασε την πόρτα της δικαστικής αίθουσας στο Λος Άντζελες γύρω στις 8:30 π.μ. (τοπική ώρα) την Τετάρτη (18/02), και βρέθηκε αντιμέτωπος με ένα πλήθος γονέων, δημοσιογράφων και ενόρκων που περίμεναν επίσης στην ουρά για να μπουν. Ο δισεκατομμυριούχος επιχειρηματίας αρνήθηκε να απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με το ποιο θα ήταν το μήνυμά του προς τους γονείς που ισχυρίζονται ότι τα social media βλάπτουν τα παιδιά τους.

Ο Ζάκερμπεργκ πέρασε την πόρτα της δικαστικής αίθουσας στο Λος Άντζελες γύρω στις 8:30 π.μ. (τοπική ώρα) την Τετάρτη (18/02), και βρέθηκε αντιμέτωπος με ένα πλήθος γονέων, δημοσιογράφων και ενόρκων που περίμεναν επίσης στην ουρά για να μπουν. Ο δισεκατομμυριούχος επιχειρηματίας αρνήθηκε να απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με το ποιο θα ήταν το μήνυμά του προς τους γονείς που ισχυρίζονται ότι τα social media βλάπτουν τα παιδιά τους.

Κατά την έναρξη της εξέτασης, ο Μαρκ Λάνιερ, δικηγόρος της ενάγουσας, παρέθεσε τρεις πιθανές στάσεις απέναντι στα ευάλωτα άτομα: την παροχή βοήθειας, την αδιαφορία ή «να τα εκμεταλλευτούν και να τα χρησιμοποιήσουν για δικούς τους σκοπούς». Ο Ζάκερμπεργκ παραδέχθηκε ότι η τρίτη επιλογή δεν αρμόζει σε μια σωστή επιχείρηση, σημειώνοντας: «Νομίζω ότι μια λογική εταιρεία θα πρέπει να προσπαθεί να βοηθά τους ανθρώπους που χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της».

Εκατομμύρια ανήλικοι χρήστες

Ερωτηθείς για τα έσοδα από τις δραστηριότητές του, ο Ζάκερμπεργκ ανέφερε πως έχει δεσμευτεί να προσφέρει το μεγαλύτερο μέρος της περιουσίας του σε φιλανθρωπικούς και επιστημονικούς σκοπούς. Όταν ο Λάνιερ ζήτησε να μάθει το ποσό που προορίζεται για όσους επλήγησαν από τα κοινωνικά δίκτυα, εκείνος αποκρίθηκε: «Διαφωνώ με τον χαρακτηρισμό της ερώτησής σας».

Ο δικηγόρος επικεντρώθηκε επί μακρόν στις διαδικασίες επιβεβαίωσης της ηλικίας των χρηστών. Στο ερώτημα αν παιδιά κάτω των 13 ετών εισέρχονται στο Instagram, παρά την επίσημη απαγόρευση, ο Ζάκερμπεργκ δήλωσε: «Όχι, μικρότερα παιδιά δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιούν το Instagram».

Ωστόσο, ο Λάνιερ παρουσίασε εσωτερική αναφορά του 2015, η οποία υπολόγιζε πως πάνω από 4 εκατομμύρια χρήστες ήταν ανήλικοι κάτω των 13 ετών, αριθμός που αντιστοιχούσε στο 30% των παιδιών 10-12 ετών στις ΗΠΑ. Ο Λάνιερ επισήμανε ότι η Kaley ξεκίνησε τη χρήση της πλατφόρμας στα 9 της χρόνια.

Σημειώθηκε επίσης ότι το Instagram ζήτησε ημερομηνία γέννησης από τους νέους χρήστες μόλις το 2019, ενώ μέχρι τότε αρκούσε μια απλή επιβεβαίωση ορίου ηλικίας. Το 2021 η απαίτηση επεκτάθηκε και στους παλιούς χρήστες. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η Kaley να μην ερωτηθεί ποτέ για την ηλικία της κατά την εγγραφή. Ο Ζάκερμπεργκ ανέφερε πως πριν το 2019 υπήρχαν «ορισμένες ανησυχίες σχετικά με την προστασία της ιδιωτικής ζωής, αλλά τελικά καταλήξαμε στη σωστή επιλογή».

Σύμφωνα με τον Λάνιερ, η κοπέλα περνούσε πολλές ώρες καθημερινά στην εφαρμογή, αγγίζοντας κάποτε τις 16 ώρες, παρά την αντίδραση της μητέρας της. Η ίδια η Kaley ισχυρίζεται ότι ο εθισμός της προκάλεσε άγχος, σωματική δυσμορφία, αυτοκτονικό ιδεασμό, καθώς και εμπειρίες εκφοβισμού και σεξουαλικού εκβιασμού.

Από την πλευρά της Meta, εκπρόσωπος δήλωσε ότι «διαφωνούν έντονα» με τις κατηγορίες και εξέφρασε την πεποίθηση πως «είμαστε βέαβαιοι ότι τα αποδεικτικά στοιχεία θα δείξουν τη μακροχρόνια δέσμευσή μας να υποστηρίζουμε τους νέους». Η υπεράσπιση ισχυρίστηκε ότι τα ψυχολογικά προβλήματα της Kaley οφείλονταν σε οικογενειακές δυσκολίες και όχι στα social media. Το YouTube επίσης απορρίπτει τις κατηγορίες.

«Το ερώτημα των ενόρκων της δίκης είναι αν το Instagram ήταν ένας ουσιαστικός παράγοντας στα προβλήματα ψυχικής υγείας της ενάγουσας», ανέφερε η Meta, προσθέτοντας πως «τα αποδεικτικά στοιχεία θα δείξουν ότι αντιμετώπιζε πολλές σημαντικές και δύσκολες προκλήσεις πολύ πριν αρχίσει να χρησιμοποιεί τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης».

Τέλος, ο Ζάκερμπεργκ πιθανώς θα κληθεί να απαντήσει στις δικαστικές αρχές των ΗΠΑ αν έθεσε τα κέρδη πάνω από την ασφάλεια, με τον δικηγόρο Μάθιου Μπέργμαν να υποστηρίζει πως «εσωτερικά έγγραφα αποδεικνύουν ότι η Meta γνώριζε τους κινδύνους που ενέχουν οι πλατφόρμες της για τους νέους». Συμπλήρωσε δε ότι: «Ωστόσο, ο Ζάκερμπεργκ και η Meta προχώρησαν σε αυτές τις κινήσεις, επιλέγοντας λειτουργίες που έχουν σχεδιαστεί για να κρατούν τα παιδιά περισσότερο χρόνο στο διαδίκτυο, ακόμη και όταν αυτές οι επιλογές έθεσαν τα παιδιά σε άμεσο κίνδυνο. Για τους γονείς που έχουν περάσει χρόνια αγωνιζόμενοι να ακουστούν, αυτή η δίκη είναι πολύ σημαντική».