Bloomberg: Ο Ερντογάν καλείται να ανοίξει ξανά τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης μετά από τις πιέσεις Τράμπ και Ε.Ε.

Σε μια κίνηση μείζονος πολιτικής και θρησκευτικής σημασίας προσανατολίζεται η Άγκυρα, σχεδιάζοντας την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης υπό τη μορφή πανεπιστημιακού ιδρύματος.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, η εξέλιξη αυτή έρχεται να ικανοποιήσει ένα διαχρονικό αίτημα των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ συνδέεται άμεσα με τις διπλωματικές πιέσεις που άσκησε ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, προς τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Διπλωματικός ελιγμός με υψηλό συμβολισμό

Η απόφαση της Τουρκίας να ανοίξει ξανά το ιστορικό ίδρυμα του Οικουμενικού Πατριαρχείου ερμηνεύεται ως μια προσπάθεια της Άγκυρας να εξομαλύνει τις σχέσεις της με τη Δύση.

Η κίνηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα ενόψει της επικείμενης επίσκεψης του Ντόναλντ Τραμπ στην τουρκική πρωτεύουσα για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, όπου θα έχει κατ’ ιδίαν συνομιλίες με τον Τούρκο πρόεδρο.

Η Σχολή, η οποία αποτελούσε το βασικό «φυτώριο» των ορθόδοξων κληρικών και ιεραρχών, ανέστειλε τη λειτουργία της το 1971, όταν η τότε τουρκική κυβέρνηση εθνικοποίησε την ανώτατη θρησκευτική εκπαίδευση.

Το μοντέλο λειτουργίας του νέου Ιδρύματος

Βάσει των πληροφοριών που επικαλείται το Bloomberg, το νέο ακαδημαϊκό ίδρυμα θα εντάξει στους κόλπους του τη θεολογική σχολή, τερματίζοντας μια περίοδο «λουκέτου» που διήρκεσε περισσότερο από μισό αιώνα.

Ωστόσο, η λειτουργία της θα προσαρμοστεί στα τουρκικά δεδομένα. H εισαγωγή φοιτητών θα πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω του εθνικού συστήματος εξετάσεων της Τουρκίας. Τα προγράμματα σπουδών θα τελούν υπό τον άμεσο έλεγχο του τουρκικού Υπουργείου Παιδείας.

Η συμφωνία Ερντογάν – Βαρθολομαίου

Το ζήτημα αναθερμάνθηκε κατά τη διάρκεια πρόσφατης συνάντησης που είχε στην Άγκυρα ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο — ο οποίος αποτελεί και ο ίδιος απόφοιτο της Χάλκης.

Όπως μετέδωσε η εφημερίδα Hurriyet, ο Τούρκος πρόεδρος άναψε το «πράσινο φως» για την επαναλειτουργία της σχολής κατά τη διάρκεια των συνομιλιών τους.

Για το Φανάρι, η επαναλειτουργία της Χάλκης αποτελεί αίτημα δεκαετιών, καθώς το κλείσιμό της έπληξε καίρια τη δυνατότητα εκπαίδευσης των επόμενων γενεών της Ορθοδοξίας.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέγραφε πάγια το ζήτημα ως σοβαρή παραβίαση της θρησκευτικής ελευθερίας.

Ο ορίζοντας υλοποίησης και ο ρόλος των ΗΠΑ

Το παρασκήνιο της απόφασης πηγαίνει πίσω στον περασμένο Σεπτέμβριο, όταν κατά τη διάρκεια συνάντησης στον Λευκό Οίκο, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ζητήσει επίμονα από τον Ερντογάν να ανοίξει τη Σχολή, σύμφωνα με τον Αμερικανό πρεσβευτή στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ.

Αν και οι αρχικές εκτιμήσεις του Αμερικανού διπλωμάτη και του Οικουμενικού Πατριάρχη έκαναν λόγο για πιθανή επαναλειτουργία τον προσεχή Σεπτέμβριο, πηγές του Bloomberg εμφανίζονται πιο συγκρατημένες, σημειώνοντας ότι οι γραφειοκρατικές και τεχνικές προετοιμασίες ενδέχεται να απαιτήσουν περισσότερο χρόνο.

Σε κάθε περίπτωση, η εξέλιξη αυτή αποτιμάται ως μια ιστορική και συμβολική νίκη για το Οικουμενικό Πατριαρχείο.