Η αυστηροποίηση των ποινών θα μπορούσε να μειώσει τα περιστατικά βίας μεταξύ ανηλίκων;

Το σοβαρό περιστατικό που σημειώθηκε τη Δευτέρα 15/12 σε Γυμνάσιο στην Κυψέλη, με το μαχαίρωμα μιας 14χρονης μαθήτριας από μια 16χρονη, επανέφερε στο προσκήνιο το ζήτημα της βίας ανηλίκων και της αντιμετώπισής της.

Τα τελευταία χρόνια, πολύ συχνά -αν όχι καθημερινά- καταγράφονται περιστατικά απίστευτης με πρωταγωνιστές ανήλικους, που μάλιστα πολλές φορές δεν διστάζουν να ανεβάσουν τα “κατορθώματά” τους στα social media.

Μιλώντας το πρωί της Τρίτης 16/12 στο Mega, με αφορμή το αιματηρό περιστατικό στην Κυψέλη, ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ Μιχάλης Γιαννάκος τόνισε την ανάγκη για άμεσες ενέργειες, προκειμένου να αντιμετωπιστούν ανάλογες καταστάσεις και να προστατευτούν οι ανήλικοι μέσα στα σχολικά περιβάλλοντα. Όπως ανέφερε, «συνεχώς στα νοσοκομεία μεταφέρονται τραυματισμένα παιδιά και μάλιστα από τα σχολεία».

«Στα νοσοκομεία βλέπουμε παιδιά που τραυματίζονται από κουκουλοφόρους μέσα στα σχολεία, παιδιά που τα εκβιάζουν για να τους αποσπάσουν χρήματα, ακόμα και 11χρονα ή 12χρονα παιδιά που τραυματίζονται μετά από ξυλοδαρμό από συμμαθητές τους», σημείωσε ο κ. Γιαννάκος.

Σε πρόσφατο άρθρο του στο DEBATER, το μέλος της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Αθηνών (Ε.ΑΣ.Υ.Α.), Χρήστος Σώκλας, σημείωνε μεταξύ άλλων πως η βία των ανηλίκων δεν είναι σύμπτωμα, αλλά το μήνυμα της κοινωνίας μας.

Σύμφωνα με τον ίδιο, τα τελευταία χρόνια βλέπουμε να πολλαπλασιάζονται περιστατικά επιθετικότητας μεταξύ μαθητών, σχολικού εκφοβισμού, διαδικτυακής παρενόχλησης, ακόμη και σοβαρών εγκληματικών συμπεριφορών από και προς ανήλικους. Κι όμως, η κοινωνία κάθε φορά μοιάζει σαν να ξαφνιάζεται. Η αντίδραση της κοινωνίας είναι αποσπασματική, σαν να μην θέλει να παραδεχτεί ότι το πρόβλημα γεννιέται μέσα στα ίδια της τα θεμέλια.

Μερικές από τις αιτίες για την ανήλικη παραβατικότητα είναι: Παιδιά που μεγαλώνουν σε περιβάλλον ενδοοικογενειακής βίας, έφηβοι που αισθάνονται αόρατοι στο σχολείο, μαθητές που γίνονται στόχοι χλευασμού, αποκλεισμού ή διαπόμπευσης, οικογένειες πιεσμένες από οικονομική ανασφάλεια και ψυχολογική κόπωση, παιδιά εκτεθειμένα σε μια οθόνη που μπορεί να μετατραπεί σε όπλο μέσω εκβιασμού, cyberbullying ή διαπόμπευσης.

Όπως επισημαίνει, “η ελληνική πολιτεία δεν είναι αδρανής. Υπάρχει πλέον σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο και εργαλεία προστασίας:

-Η Εθνική Στρατηγική 2025–2030 θέτει πρωτόκολλα πρόληψης, ενισχύει σχολικές δομές, ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς.
-Τα «Σπίτια του Παιδιού» προσφέρουν ουσιαστική ψυχολογική στήριξη.
-Η χώρα έχει υιοθετήσει τη Σύμβαση Lanzarote για την προστασία των παιδιών από σεξουαλική κακοποίηση.
-Νέες ρυθμίσεις στην εκπαίδευση αντιμετωπίζουν πλέον το bullying ως ποινικά ελέγξιμη συμπεριφορά”.

Γιατί όμως συνεχίζονται -και αυξάνονται- τα περιστατικά βίας; Ο κ. Σώκλας αναφέρει:

-Γιατί οι δομές δεν επαρκούν.
-Γιατί οι επαγγελματίες είναι λίγοι.
-Γιατί τα σχολεία ζητούν βοήθεια που δεν έρχεται εγκαίρως.
-Γιατί η κοινωνία σιωπά.
-Γιατί τα παιδιά φοβούνται να μιλήσουν — κι όταν μιλούν, συχνά δεν τα πιστεύουμε.

Είναι λύση οι αυστηρότερες ποινές;

Όπως είναι φυσικό, κάθε γονιός ή κηδεμόνας τρομάζει και μόνο στην ιδέα το παιδί του να βρεθεί στο επίκεντρο κάποιου τέτοιου περιστατικού είτε βίας είτε σχολικού εκφοβισμού.

Κάθε νέο περιστατικό ενισχύει τη φωνή όσων ζητούν πιο αυστηρές ποινές, υποστηρίζοντας ότι η επιείκεια καλλιεργεί ατιμωρησία, στέλνει το μήνυμα ανοχής και αποθρασύνει τους δράστες.

Από την άλλη πλευρά, ειδικοί τονίζουν πως η σκληρή τιμωρία ανηλίκων δεν λύνει το πρόβλημα, αλλά το μεταθέτει στο μέλλον, καθώς μια τιμωρία χωρίς πρόληψη οδηγεί σε φαύλο κύκλο βίας.

Το DEBATER ζητά για μια ακόμα φορά τη γνώμη σας: Θεωρείτε ότι η αυστηροποίηση των ποινών θα μπορούσε να μειώσει τα περιστατικά βίας μεταξύ ανηλίκων;