BBC: Η επίθεση Τραμπ στην Βενεζουέλα ανοίγει την όρεξη σε άλλους αυταρχικούς ηγέτες

Μετά την σύλληψη του πρόεδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, οι ΗΠΑ και ο Ντόναλντ Τραμπ πρακτικά διοικούν την χώρα μέχρι να υπάρξει μια «ομαλή» μετάβαση εξουσίας, όπως τονίζει σε ρεπορτάζ του το BBC.

Το βρετανικό μέσο προχώρησε σε μία ανάλυση των έως τώρα δεδομένων και παρουσίασε πως η κίνηση του Τραμπ στη Βενεζουέλα θα μπορούσε να δώσει λαβή σε άλλους αυταρχικούς ηγέτες. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, είπε, είχε μιλήσει με την αντιπρόεδρο της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκες, η οποία του είχε πει «θα κάνουμε ό,τι χρειαστεί… Νομίζω ότι ήταν αρκετά ευγενική, αλλά στην πραγματικότητα δεν έχει άλλη επιλογή».

Ο Τραμπ δεν έδωσε πολλές λεπτομέρειες. Είπε ότι «δεν φοβόμαστε να στείλουμε στρατεύματα αν χρειαστεί». Ο Τραμπ υποσχέθηκε επίσης ότι οι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες θα εισέλθουν στη χώρα και προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ θα πραγματοποιήσουν μια δεύτερη επίθεση εάν χρειαστεί.

Η αντιπρόεδρος της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκεζ, δήλωσε ότι η κυβέρνηση είναι έτοιμη «να αμυνθεί», ενώ η επίθεση έχει προκαλέσει διεθνή κριτική. Ο οργανισμός International Crisis Group προειδοποίησε τον Οκτώβριο ότι η πτώση του Μαδούρο θα μπορούσε να οδηγήσει σε βία και αστάθεια στη Βενεζουέλα.

Τον ίδιο μήνα, η εφημερίδα The New York Times ανέφερε ότι αξιωματούχοι του υπουργείου Άμυνας και της διπλωματίας της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ είχαν προσομοιώσει τι θα μπορούσε να συμβεί σε περίπτωση πτώσης του Μαδούρο. Το συμπέρασμά τους ήταν ότι θα επικρατούσε βίαιο χάος, καθώς ένοπλες φατρίες θα ανταγωνίζονταν για την εξουσία.

Η απομάκρυνση και η φυλάκιση του Νικολάου Μαδούρο αποτελεί μια επίδειξη της αμερικανικής στρατιωτικής δύναμης. Ο Μαδούρο αγνόησε τη βούληση του λαού της Βενεζουέλας, παραβλέποντας την εκλογική του ήττα, και η αποχώρησή του θα γίνει αναμφίβολα δεκτή με χαρά από πολλούς πολίτες της χώρας όμως όλα τα παραπάνω δεν αλλάζουν το γεγονός ότι σημειώθηκε κατάφορη παραβίαση του διεθνές δικαίου.

Η κυβέρνηση της Βενεζουέλας χαρακτήρισε την επίθεση ως προσπάθεια κατάσχεσης «των στρατηγικών πόρων της Βενεζουέλας, ιδίως του πετρελαίου και των ορυκτών της» σε μια προσπάθεια «να διασπαστεί βίαια η πολιτική ανεξαρτησία του έθνους».

Η Βενεζουέλα κατέχει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο.

Βενεζουέλα: Ο παγκόσμιος αντίκτυπος της εισβολής των ΗΠΑ

Οι επιπτώσεις της αμερικανικής δράσης θα έχουν αντίκτυπο πολύ πέρα από τα σύνορα της Βενεζουέλας.

Η ατμόσφαιρα στην συνέντευξη τύπου στο Mar-a-Lago ήταν θριαμβευτική, καθώς γιόρταζαν την αναμφισβήτητα άψογη επιχείρηση που διεξήγαγαν οι άκρως επαγγελματικές αμερικανικές δυνάμεις.

Η στρατιωτική επιχείρηση είναι μόνο το πρώτο στάδιο. Το ιστορικό των ΗΠΑ όσον αφορά την επίτευξη αλλαγής καθεστώτος με τη βία τα τελευταία 30 χρόνια είναι καταστροφικό. Η πολιτική συνέχεια είναι αυτή που καθορίζει την επιτυχία ή την αποτυχία της διαδικασίας.

Το Ιράκ βυθίστηκε σε μια αιματηρή καταστροφή μετά την εισβολή των ΗΠΑ το 2003. Στο Αφγανιστάν, δύο δεκαετίες και δισεκατομμύρια δολάρια που δαπανήθηκαν για την προσπάθεια ανοικοδόμησης της χώρας χάθηκαν μέσα σε λίγες μέρες μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ το 2021. Καμία από τις δύο χώρες δεν βρισκόταν στην «αυλή» της Αμερικής.

Ωστόσο, τα φαντάσματα των παρεμβάσεων του παρελθόντος στη Λατινική Αμερική – και η απειλή άλλων που θα ακολουθήσουν – δεν είναι καθόλου πιο ελπιδοφόρα.

Ο Τραμπ δοκίμασε ένα νέο ψευδώνυμο, το «Δόγμα Ντονρό», για τη δήλωση που έκανε ο Πρόεδρος Τζέιμς Μονρό το 1823, προειδοποιώντας άλλες δυνάμεις να μην αναμιχθούν στη σφαίρα επιρροής της Αμερικής στο δυτικό ημισφαίριο.

«To Δόγμα Μονρόε είναι πολύ σημαντικo, αλλά to έχουμε ξεπεράσει κατά πολύ», δήλωσε ο Τραμπ στο Μαρ-α-Λάγκο. «Σύμφωνα με τη νέα μας στρατηγική εθνικής ασφάλειας, η αμερικανική κυριαρχία στο δυτικό ημισφαίριο δεν θα αμφισβητηθεί ποτέ ξανά».

Είπε ότι ο Πρόεδρος της Κολομβίας, Γκουστάβο Πέτρο, πρέπει να «προσέχει τον κώλο του». Αργότερα δήλωσε στο Fox News ότι «κάτι πρέπει να γίνει με το Μεξικό».

Η Κούβα είναι αναμφίβολα επίσης στην ατζέντα των ΗΠΑ, η οποία καθοδηγείται από τον Ρούμπιο, του οποίου οι γονείς είναι Κουβανοαμερικανοί. Η αρχική είδηση ​​των επιθέσεων προκάλεσε την ισχυρότερη αντίδραση από τους μακροχρόνιους συμμάχους της Βενεζουέλας.

Η Ρωσία κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι διέπραξαν «μια πράξη ένοπλης επιθετικότητας» που ήταν «βαθιά ανησυχητική και καταδικαστέα». Το υπουργείο Εξωτερικών της Κίνας κάλεσε τις ΗΠΑ να απελευθερώσουν τον Μαδούρο και τη σύζυγό του «άμεσα» και να «σταματήσουν να ανατρέπουν την κυβέρνηση της Βενεζουέλας».

Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν χαρακτήρισε τις επιθέσεις «κατάφωρη παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας της χώρας». Πολλές χώρες της Λατινικής Αμερικής, συμπεριλαμβανομένων των γειτόνων της Βενεζουέλας, της Κολομβίας και της Βραζιλίας, καταδίκασαν επίσης τις ενέργειες.

Ο πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ τις χαρακτήρισε ως «εγκληματική επίθεση», ενώ ο πρόεδρος της Κολομβίας Γκουστάβο Πέτρο χαρακτήρισε τις επιθέσεις «επίθεση κατά της εθνικής κυριαρχίας».

Εν τω μεταξύ, ο σύμμαχος του Τραμπ στην Αργεντινή, Χαβιέρ Μιλέι, έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης «η ελευθερία προχωρά μπροστά» και «ζήτω η ελευθερία».

Στη διεθνή σκηνή, ο εκπρόσωπος του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, δήλωσε ότι «ανησυχεί βαθιά για το γεγονός ότι οι κανόνες του διεθνούς δικαίου δεν έχουν τηρηθεί».

Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ δήλωσε ότι η κυβέρνησή του «δεν θα χύσει δάκρυα» για το τέλος του καθεστώτος Μαδούρο και θα συζητήσει την «εξελισσόμενη κατάσταση» στη Βενεζουέλα με τους Αμερικανούς ομολόγους του.

Η επικεφαλής της διπλωματίας της ΕΕ Κάγια Κάλας επανέλαβε τη θέση του μπλοκ ότι ο Μαδούρο στερείται νομιμότητας και ότι θα πρέπει να υπάρξει μια ειρηνική μετάβαση της εξουσίας, αλλά δήλωσε ότι οι αρχές του διεθνούς δικαίου πρέπει να γίνονται σεβαστές.

Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας, Πέδρο Σάντσεθ, δήλωσε ότι η χώρα του δεν αναγνωρίζει το καθεστώς Μαδούρο, αλλά ούτε θα αναγνωρίσει μια παρέμβαση που «παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και ωθεί την περιοχή προς… αβεβαιότητα».

Τα προβλήματα που δημιουργεί η επίθεση Τραμπ

Η επίθεση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα φέρνει στο προσκήνιο ορισμένες από τις πηγές της κοσμοθεωρίας του Τραμπ. Δεν κρύβει το γεγονός ότι ποθεί τον ορυκτό πλούτο άλλων χωρών. Έχει ήδη προσπαθήσει να αποκομίσει κέρδη από τους φυσικούς πόρους της Ουκρανίας σε αντάλλαγμα για στρατιωτική βοήθεια.

Ο Τραμπ δεν κρύβει την επιθυμία του να ελέγξει τα τεράστια ορυκτά αποθέματα της Βενεζουέλας, καθώς και την πεποίθησή του ότι οι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες υπέστησαν ζημιά όταν η πετρελαϊκή βιομηχανία εθνικοποιήθηκε.

«Θα εξάγουμε τεράστιο πλούτο από το έδαφος, και αυτός ο πλούτος θα πάει στον λαό της Βενεζουέλας, στους ανθρώπους από έξω από τη Βενεζουέλα που ζούσαν στη Βενεζουέλα, και θα πάει επίσης στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής με τη μορφή αποζημίωσης».

Αυτό θα εντείνει τους φόβους της Γροιλανδίας και της Δανίας ότι θα στραφεί προς το βορρά, καθώς και προς το νότο.

Οι ΗΠΑ δεν έχουν εγκαταλείψει την επιθυμία τους να απορροφήσουν τη Γροιλανδία, λόγω της στρατηγικής της θέσης στην Αρκτική, καθώς και των φυσικών πόρων που γίνονται πιο προσβάσιμοι καθώς το πάγος λιώνει λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Η επιχείρηση «Μαδούρο» αποτελεί επίσης ένα άλλο σοβαρό πλήγμα για την ιδέα ότι ο καλύτερος τρόπος για να διοικείται ο κόσμος είναι να ακολουθείται ένα συμφωνημένο σύνολο κανόνων, όπως ορίζονται στο διεθνές δίκαιο.

Η ιδέα αυτή είχε ήδη καταρρεύσει πριν από την ανάληψη της προεδρίας από τον Τραμπ, αλλά ο ίδιος έχει ήδη αποδείξει επανειλημμένα τόσο στις ΗΠΑ όσο και διεθνώς ότι πιστεύει ότι μπορεί να αγνοήσει τους νόμους που δεν του αρέσουν.